BELARUSIUM


Channel's geo and language: Belarus, Belarusian
Category: Edutainment


BELARUSIUM – гэта канал пра гісторыю Беларусі ў старых мапах, здымках, малюнках і допісах. Не пагарджаюць тутай і цікавінкамі з сусьветнае гісторыі,
Далучаймася!
Тэрмін аўтавыдаленьня рэклямы — тыдзень.

NO POLITICS

Related channels  |  Similar channels

Channel's geo and language
Belarus, Belarusian
Category
Edutainment
Statistics
Posts filter


Мэмарандум прадстаўнікоў беларускага нацыянальнага руху на Канфэрэнцыі ў Лазане ў 1916 годзе.

260 0 10 2 24

Пераправа Напалеонаўскай арміі цераз Нёман. 1810-ыя гг.


Койданаўскі тракт у Менску. Забітыя бальшавікамі мірныя жыхары, 1919 г.


Падзеі 12 чэрвеня:

1812 — пачалася вайна Францыі з Расеяй, у выніку якой тэрыторыя Беларусі была моцна спустошана.

1934 — у Менску на вуліцы Кірава быў адкрыты стадыён «Дынама».

2000 — у Вільні з удзелам беларускіх грамадзкіх дзеячоў ды гісторыкаў распачаўся міжнародны кангрэс на тэму «Ацэнка злачынстваў камунізму».

2012 — адбылася катастрофа Су-25 пад Наваградкам.

Нараджэньні:

1895 — Леапольд Родзевіч, беларускі драматург, тэатральны і нацыянальны дзеяч.

1947 — Мікалай Мяцельскі, беларускі матэматык, доктар фізыка-матэматычных навук, прафэсар.

Сьмерці:

1998 — Антон Адамовіч, беларускі літаратуразнаўца, гісторык, празаік.


Бацька Якуба Коласа — Міхал Казімеравіч Міцкевіч — прататып лесьніка Міхала, галоўнага героя паэмы "Новая зямля".


Прызнаньне маршала Тухачэўскага пра тое, што ён кіраваў ваенна-трацкісцкай змовай. На старонцы маюцца бурыя плямы, якія судова-мэдыцынская экспэртыза ідэнтыфікавала як плямы крыві. Почырказнаўчая экспэртыза пацьвердзіла, што паказаньні і самаагаворы былі атрыманы шляхам фізычнага ўздзеяньня і, магчыма, уздзеяньня псыхатропных сродкаў.


Першыя пяць маршалаў Савецкага Саюза (зьлева направа) сядзяць: Тухачэўскі (расстраляны), Варашылаў, Ягораў (расстраляны); Будзённы і Блюхер (арыштаваны, памёр у лефортаўскай турме ад катаваньняў).


Пасьля польска-бальшавіцкай вайны польскі ўрад надаў Балаховічам польскае грамадзянства за іх удзел у барацьбе супраць Чырвонай Арміі, што дало мажлівасьць жыць і працаваць у Польшчы. У маі 1921 г. Язэп разам з братам і амаль 200-асабовай групай падначаленных прыбыў у Белавежу. Спачатку займаўся праблемамі размяшчэньня і працаўладкаваньня былых «балахоўцаў», а пазьней — транспартаваньнем дзяржаўнай драўніны з лесу да станцыі ў Белавежы.

У гэты час бальшавіцкія агенты рабілі шматлікія беспаспяховыя замахі на Станіслава Булак-Балаховіча. 11 чэрвеня Станіслаў мусіў ехаць да Гайнаўкі, але яму разбэсціўся конь, таму замест яго паехаў Язэп, бо справа была пільная. Язэп выехаў зь Белавежы позна ўвечары, каб раніцай быць на месцы. Прыкладна а першай гадзіне ночы Язэпа і яго людзей перапынілі незнаёмыя, запыталі «Хто тут Балаховіч?», а пасля адказу Язэпа «Я» — застрэлілі генэрала ў твар.

На здымку — магіла Язэпа Булак-Балаховіча.


Вокладка першага выданьня паэмы "Новая зямля", 1923 год. Аўтар вокладкі — Павал Гуткоўскі.


Вас вітае
БЕЛАРУСКАЯ ЛІТАРАТУРА!

Слухайце аўдыёкнігі ў вандроўках і дома.

Вучыце вершы лёгка і хутка.

Пачуйце голас сваёй мовы на YouTube-канале
@bielaruskajalitaratura?si=zYpqhN_bih4iOcQD' rel='nofollow'>«БЕЛАРУСКАЯ ЛІТАРАТУРА»!

Наш Instagram

Наш Тэлеграм-канал


Партрэты Яжова і Сталіна на сценах ГУЛАГаўскай пабудовы напярэдадні XXI гадавіны Кастрычніка (да зняцьця Яжова з пасады 17 дзён).


Падзеі 11 чэрвеня:

1508 — Міхаіл Глінскі з войскам рушыў з-пад Клецка на Менск.

1792 — Вайна Расеі з Рэччу Паспалітай: у бітве пад Мірам войска Рэчы Паспалітай пацярпела паразу.

1923 — выйшла ў сьвет паэма Якуба Коласа «Новая зямля».

1923 — у БССР да гадавіны вызваленьня ад польскай акупацыі абвяшчаецца амністыя тым дзеячам беларускага руху, якія не змагаліся з савецкай уладай са зброяй у руках.

1937 — па абвінавачваньні ў шпіянажы расстраляныя савецкія военачальнікі М. Тухачэўскі, І. Убарэвіч, І. Якір і інш.

1993 — Беларусь устанавіла дыпляматычныя дачыненьні з Азэрбайджанам ды Армэніяй.

2006 — пабачыла сьвет складанка песень беларускіх альтэрнатыўных гуртоў ад xlam.of.by і GO-Records «XLAM: Лучшая белорусская альтернатива».

Нараджэньні:

1911 — Пётар Савачкін, беларускі гісторык

1931 — Уладзімер Мацюхін, беларускі фізыёляг і біяфізык.

1942 — Яраслаў Пятроў, беларускі сьпявак.

1981 — Аляксандар Кобец, беларускі футбаліст.

1985 — Дзьмітры Калдун, беларускі сьпявак, пераможца праекту Першага Каналу «Фабрыка Зорак-6».

Сьмерці:

1923 — Язэп Булак-Балаховіч, беларускі вайсковы дзяяч.

1978 — Янка Тарасевіч, беларускі рэлігійны і грамадскі дзеяч.

1982 — Рыгор Семашкевіч, беларускі пісьменьнік і літаратуразнавец.

1993 — Віталь Цвірка, беларускі жывапісец.

2011 — Віталь Сіліцкі, беларускі палітоляг, дырэктар Беларускага інстытуту стратэгічных дасьледаваньняў (BISS).

2022 — Мікалай Дудчанка, харэограф, рэжысэр, сцэнарыст, пэдагог, заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі.




Кіяне вызваляюць Усяслава Чарадзея зь вязьніцы. Мініятура з Радзівілаўскага летапісу.


Менск, Лошыца. Сядзіба Прушынскіх, брама. 1 мая 1943 году.


"Дзіцячы Сьпеўнік" аўтарства Антона Грыневіча з малюнкамі Язэпа Горыда.


Падзеі 10 чэрвеня:

1067 — Яраславічы захапілі ў палон полацкага князя Усяслава Брачыславіча і двух яго сыноў падчас сустрэчы на рацэ Ршы (Аршыца).

1792 — Вайна Расеі з Рэччу Паспалітай: у бітве пад Стоўпцамі войска Рэчы Паспалітай здабыла перамогу.

1794 — У Горадні ўтвораная Цэнтральная дэпутацыя Вялікага Княства Літоўскага — выканаўчы орган паўстаньня 1794.

1812 — урачыстае адкрыцьцё Полацкае езуіцкае акадэміі.

Нараджэньні:

1723 — Францішак Папроцкі, езуіт, філёзаф, асьветнік, адзін, заснавальнік, выдавец і рэдактар штотыднёвіка «Літоўскі кур’ер».

1864 — Эміль Абрамовіч, рэвалюцыйны дзяяч.

1883 — Язэп Гапановіч, беларускі грамадзкі дзяяч, прадпрымальнік.

1936 — Вячаслаў Кебіч, беларускі палітык, першы прэм’ер-міністар Рэспублікі Беларусь у пэрыяд з 1990 па 1994 год.

Сьмерці:

1895 — Антоні Францішак Аўдзевіч, рымска-каталіцкі дзяяч, біскуп віленскі.

1910 — Мікалай Нікіфароўскі, беларускі этнограф і фальклярыст.

1923 — Міхал Федароўскі, беларускі фальклярыст, этнограф, археоляг.


Іван Луцкевіч быў ахрышчаны паводле рыма-каталіцкага абраду пад імем Ян Герман. Дакладна невядома зь якога часу ён пачаў карыстацца формай імя Іван. Людвіка Сівіцкая (Зоська Верас) у сваіх перапісках упамінала: «Паміж іншым, не ведаю, хто і калі пачаў старэйшага Луцкевіча называць Іванам, бо ён у лістах падпісываўся Ян, маю пару яго лістоў з такім подпісам». Антон Луцкевіч і іншыя беларускія дзяячы называлі яго Іванам. Пры гэтым выкарыстоўвалася таксама форма з імем па бацьку Іван Іванавіч, што таксама адпавядае праваслаўнай традыцыі, але бацьку звалі Ян Баляслаў.

Паводле дасьледчыка Анатоля Сідарэвіча, форма Іван была больш зручнай у беларускім праваслаўным нацыянальным асяродзьдзі. Таксама існуе думка пра тое, што пераход да формы імя Іван можа быць зьвязаны з прыхільнасьцю Луцкевіча да ўніяцтва.

На здымку — Іван Луцкевіч (сядзіць) з сёстрамі Станіславай (злева), Вікторыяй і Марыяй Алёйзіяй. Шаўлі, 1887 г.


Іван Луцкевіч і Юліяна Мэнке, 1915—1916 гг.

У чэрвені 1915 году Іван Луцкевіч пазнаёміўся ў Вільні з Юліянай Мэнке, якая паходзіла з віленскіх немцаў. Неўзабаве ў іх завязаліся стасункі, якія працягваліся да сьмерці Івана. Пара не пабралася шлюбам і не была заручоная, бо ўва ўмовах вайны і складанага фінансавага становішча Іван Луцкевіч не хацеў ісці ў прымы да сям’і Мэнке. Улетку 1916 году Луцкевіч падарыў Юліяне сямейны заручальны пярсцёнак, які ўжо пасьля Другой сусьветнай вайны Юліяна вярнула сям’і Луцкевічаў, бо лічыла што рэліквія мусіць захоўвацца ў іх.


Удзельнікі зьезду. Пасярэдзіне стаіць Клаўдзі Дуж-Душэўскі, выбраны старшынёй Рады Віленшчыны і Гарадзеншчыны; Павел Аляксюк, адзін з ініцыятараў зьезду; Міхаіл Кахановіч, старшыня Віленскай беларускай рады і дырэктар Беларускай гімназіі ў Вільні.

Правядзенне зьезду было выкліканае неабходнасьцю пацьвердзіць ідэю непадзельнасьці і незалежнасьці Беларусі ўва ўмовах польскай акупацыі і агітацыі з боку палёнафілаў за далучэньне беларускіх земляў да Польшчы. Бальшыня ўдзельнікаў зьезду была сябрамі Беларускай партый сацыялістаў-рэвалюцыянераў (БПС-Р).

Зьезд пацьвердзіў вернасьць ідэалам незалежнай і непадзельнай Беларусі, выказаў поўны давер ураду БНР, катэгарычна асудзіў унію з Польшчай; прымаючы пад увагу традыцыйныя гістарычныя і эканамічныя сувязі беларускага і летувіскага народаў, прызнаў пажаданым дзяржаўны зьвяз з Летувою.

Зьезд абраў Цэнтральную беларускую раду Віленшчыны і Гарадзеншчыны на чале з эсэрам Душэўскім, прыняў пастанову пра найхутчэйшае скліканьне Рады БНР.

20 last posts shown.